مقدمه

ویزای آمریکا بر اساس هدف سفر، شرایط متقاضی و قوانین مهاجرتی ایالات متحده در دسته‌های مختلفی قرار می‌گیرد. بنابراین نمی‌توان برای همه متقاضیان یک نوع ویزای مشخص را مناسب دانست.

به‌طور کلی، ویزاهای آمریکا در دو گروه اصلی مهاجرتی (Immigrant Visas) و غیرمهاجرتی (Nonimmigrant Visas) قرار می‌گیرند. ویزای مهاجرتی معمولاً برای افرادی است که قصد مهاجرت و دریافت اقامت دائم آمریکا را دارند؛ در مقابل، ویزاهای غیرمهاجرتی برای اهداف موقت مانند گردشگری، تحصیل، برخی فعالیت‌های تجاری یا شرکت در برنامه‌های تبادلی صادر می‌شوند. وزارت امور خارجه آمریکا نیز انتخاب نوع ویزا را وابسته به هدف سفر و شرایط متقاضی می‌داند.

در این مقاله با مهم‌ترین انواع ویزای آمریکا، کاربرد هر کدام و تفاوت ویزاهای مهاجرتی و غیرمهاجرتی آشنا می‌شویم.

انواع ویزای آمریکا چیست؟

برای شناخت بهتر ویزاهای آمریکا، ابتدا باید تفاوت دو گروه اصلی را بدانیم:

۱. ویزاهای مهاجرتی آمریکا

این ویزاها برای افرادی طراحی شده‌اند که قصد دارند از طریق یکی از مسیرهای قانونی مهاجرت، به اقامت دائم آمریکا برسند.

ویزای خانوادگی، برخی ویزاهای کاری و سرمایه‌گذاری و ویزای Diversity Immigrant Visa یا همان برنامه تنوع مهاجرتی در این گروه قرار می‌گیرند.

۲. ویزاهای غیرمهاجرتی آمریکا

این ویزاها برای افرادی است که قصد دارند برای یک هدف مشخص و معمولاً به‌صورت موقت وارد آمریکا شوند.

از مهم‌ترین نمونه‌ها می‌توان به ویزاهای گردشگری و تجاری B، ویزاهای دانشجویی F و M و ویزاهای تبادلی J اشاره کرد.

ویزاهای مهاجرتی آمریکا

ویزای مهاجرتی به مسیرهایی مربوط می‌شود که هدف آنها مهاجرت به آمریکا و دریافت اقامت دائم است.

۱. ویزای مهاجرتی خانوادگی

یکی از مهم‌ترین مسیرهای مهاجرتی آمریکا، مهاجرت از طریق خانواده است.

افرادی که رابطه خانوادگی واجد شرایط با شهروند آمریکا یا در برخی موارد با دارنده اقامت دائم آمریکا دارند، ممکن است بتوانند از مسیرهای خانوادگی برای مهاجرت اقدام کنند.

برخی از دسته‌های شناخته‌شده عبارت‌اند از:

دسته‌بندی‌های خانوادگی شرایط و محدودیت‌های خاص خود را دارند و همه روابط خانوادگی به یک نوع ویزای یکسان منتهی نمی‌شوند.

۲. ویزای مهاجرتی کاری آمریکا

برخی افراد می‌توانند از طریق دسته‌های مهاجرتی مبتنی بر اشتغال برای دریافت اقامت دائم آمریکا اقدام کنند.

وزارت امور خارجه آمریکا دسته‌های مختلف مهاجرت کاری را در گروه‌های اول تا پنجم طبقه‌بندی می‌کند که شامل افراد دارای توانایی یا شرایط حرفه‌ای خاص، متخصصان و برخی نیروهای کاری و همچنین سرمایه‌گذاران می‌شود.

برای برخی از این مسیرها، پیش از درخواست ویزای مهاجرتی لازم است فرآیندهای مربوط به کارفرما و USCIS انجام شود.

۳. ویزای EB-5 آمریکا؛ مهاجرت از طریق سرمایه‌گذاری

EB-5 یکی از شناخته‌شده‌ترین مسیرهای مهاجرتی مبتنی بر سرمایه‌گذاری در آمریکا است.

این برنامه برای سرمایه‌گذارانی طراحی شده که در یک کسب‌وکار واجد شرایط در آمریکا سرمایه‌گذاری می‌کنند و شرایط مربوط به ایجاد یا حفظ مشاغل را برآورده می‌سازند.

USCIS برنامه EB-5 را برنامه‌ای برای سرمایه‌گذارانی معرفی می‌کند که با سرمایه‌گذاری در یک شرکت تجاری واجد شرایط و ایجاد یا حفظ حداقل ۱۰ شغل تمام‌وقت برای نیروی کار واجد شرایط، می‌توانند برای اقامت دائم اقدام کنند.

نکته مهم این است که EB-5 یک ویزای غیرمهاجرتی یا ویزای بازدید نیست؛ بلکه در دسته ویزاهای مهاجرتی مبتنی بر اشتغال قرار می‌گیرد.

۴. ویزای Diversity یا لاتاری گرین کارت

یکی دیگر از مسیرهای شناخته‌شده مهاجرتی آمریکا، Diversity Immigrant Visa Program یا برنامه تنوع مهاجرتی است که معمولاً با عنوان لاتاری گرین کارت شناخته می‌شود.

وزارت امور خارجه آمریکا این برنامه را یک برنامه سالانه مهاجرتی معرفی می‌کند که برای اتباع کشورهای واجد شرایط طراحی شده است. در چارچوب برنامه، هر سال امکان صدور تعداد مشخصی ویزای مهاجرتی وجود دارد.

البته ثبت‌نام، انتخاب شدن و دریافت ویزای لاتاری سه مرحله یکسان نیستند و انتخاب شدن در قرعه‌کشی به معنای تضمین دریافت ویزا نیست.

ویزاهای غیرمهاجرتی آمریکا

ویزای غیرمهاجرتی برای اهداف موقت صادر می‌شود و انواع بسیار متنوعی دارد.

وزارت امور خارجه آمریکا در فهرست رسمی خود دسته‌هایی مانند B، F، J، M، H، L، O، P، R و بسیاری موارد دیگر را در گروه ویزاهای غیرمهاجرتی قرار می‌دهد.

در ادامه مهم‌ترین انواع مرتبط با سفر، تحصیل و برخی فعالیت‌های حرفه‌ای را بررسی می‌کنیم.

۱. ویزای B-1؛ ویزای تجاری آمریکا

ویزای B-1 برای برخی سفرهای تجاری موقت استفاده می‌شود.

برای مثال، شرکت در جلسات تجاری، کنفرانس‌ها، مذاکرات قرارداد و برخی فعالیت‌های تجاری مجاز می‌تواند در این دسته قرار بگیرد.

اما B-1 به‌طور کلی مجوز اشتغال معمول در آمریکا محسوب نمی‌شود و نباید آن را با ویزاهای کاری اشتباه گرفت. وزارت امور خارجه آمریکا B-1 را در گروه Business Visitor قرار می‌دهد.

۲. ویزای B-2؛ ویزای توریستی آمریکا

ویزای B-2 برای برخی سفرهای موقت شخصی مانند:

•  گردشگری

•  تعطیلات

•  دیدار با دوستان و بستگان

•  دریافت خدمات درمانی

کاربرد دارد.

برای سفرهایی که هم هدف تجاری و هم گردشگری دارند، ممکن است ویزای B-1/B-2 مطرح باشد.

۳. ویزای F-1؛ ویزای دانشجویی آمریکا

ویزای F-1 یکی از مهم‌ترین ویزاهای تحصیلی آمریکا برای دانشجویان بین‌المللی است.

این ویزا برای دانشجویانی کاربرد دارد که در برنامه‌های آموزشی آکادمیک واجد شرایط تحصیل می‌کنند.

در کنار F-1، ویزای M-1 نیز برای برخی دانشجویان دوره‌های حرفه‌ای و غیرآکادمیک استفاده می‌شود. وزارت امور خارجه آمریکا دانشجویان آکادمیک و حرفه‌ای را در دسته‌های F و M قرار می‌دهد.

۴. ویزای J-1؛ ویزای تبادلی آمریکا

ویزای J-1 برای افرادی است که برای شرکت در برنامه‌های تبادلی مورد تأیید به آمریکا می‌روند.

این برنامه‌ها می‌توانند شامل برخی برنامه‌های آموزشی، فرهنگی، پژوهشی و تبادل علمی باشند.

وزارت امور خارجه آمریکا J-1 را ویزای غیرمهاجرتی برای افرادی معرفی می‌کند که برای شرکت در برنامه‌های Exchange Visitor تأییدشده به آمریکا می‌روند.

بنابراین بهتر است J-1 را صرفاً «ویزای دانشجویی» ندانیم؛ زیرا دامنه آن گسترده‌تر از تحصیل دانشگاهی است.

۵. ویزاهای همراه

برخی ویزاهای آمریکا برای اعضای خانواده فرد اصلی نیز دسته‌های همراه دارند.

برای مثال:

F-2 برای همسر و فرزندان واجد شرایط دارنده F-1

J-2 برای همسر و فرزندان واجد شرایط دارنده J-1

M-2 برای همسر و فرزندان واجد شرایط دارنده M-1

بنابراین شماره ویزا یا حرف آن باید در کنار هدف اصلی و وضعیت متقاضی بررسی شود.

ویزاهای K-1 و K-3 آمریکا چیست؟

در متن‌های قدیمی گاهی ویزاهای K در دسته‌ای تحت عنوان «ویزای دومنظوره» معرفی می‌شوند. این توضیح دقیق نیست.

وزارت امور خارجه آمریکا، ویزاهای K را به دلیل ماهیت مرتبط با مهاجرت، در فهرست مهاجرتی خود قرار می‌دهد؛ هرچند این ویزاها از نظر قانونی ویژگی‌های خاص خود را دارند.

K-1؛ ویزای نامزد شهروند آمریکا

K-1 برای نامزد خارجی یک شهروند آمریکا است که قصد دارد برای ازدواج به آمریکا وارد شود.

بنابراین K-1 ویزای کاری برای مشاغل خاص نیست؛ این تعریف موجود در متن قدیمی مقاله باید اصلاح شود.

K-2؛ فرزند دارنده K-1

K-2 برای فرزندان واجد شرایط دارنده K-1 در نظر گرفته شده است.

K-3؛ همسر شهروند آمریکا

K-3 مربوط به همسر یک شهروند آمریکا است که در شرایط مشخصی در انتظار رسیدگی به پرونده مهاجرتی قرار دارد.

K-4؛ فرزند دارنده K-3

K-4 نیز برای برخی فرزندان واجد شرایط دارنده K-3 استفاده می‌شود.

سایر ویزاهای مهم آمریکا

علاوه بر موارد بالا، آمریکا دسته‌های بسیار متنوع دیگری نیز دارد.

برای مثال:

این جدول تنها نمونه‌ای از دسته‌های ویزایی است و شرایط هرکدام متفاوت است. فهرست رسمی وزارت امور خارجه آمریکا ده‌ها دسته و زیرگروه ویزایی را شامل می‌شود.

چگونه نوع ویزای مناسب آمریکا را انتخاب کنیم؟

مهم‌ترین معیار برای انتخاب ویزا، هدف واقعی سفر است.

برای مثال:

•  اگر قصد گردشگری دارید ← B-2

•  اگر برای برخی فعالیت‌های تجاری موقت سفر می‌کنید ← B-1

•  اگر قصد تحصیل دانشگاهی دارید ← F-1

•  اگر در یک برنامه تبادلی تأییدشده شرکت می‌کنید ← J-1

•  اگر قصد مهاجرت از طریق سرمایه‌گذاری واجد شرایط دارید ← EB-5

•  اگر از مسیر نامزدی با شهروند آمریکا اقدام می‌کنید ← K-1

•  اگر از طریق برنامه تنوع مهاجرتی انتخاب شده‌اید ← Diversity Visa

البته این مثال‌ها جایگزین بررسی شرایط قانونی پرونده نیستند. نوع ویزا باید بر اساس هدف سفر و شرایط واقعی متقاضی تعیین شود. وزارت امور خارجه آمریکا نیز برای انتخاب دسته مناسب، ابزار Visa Wizard و فهرست رسمی دسته‌های ویزا را ارائه کرده است.

تفاوت ویزای مهاجرتی و غیرمهاجرتی آمریکا

نکته مهم این است که بعضی دسته‌ها ساختار و قوانین خاص خود را دارند و نباید صرفاً بر اساس عنوان «مهاجرتی» یا «غیرمهاجرتی» درباره همه ویژگی‌های آنها نتیجه‌گیری کرد.

آیا نوع ویزا قابل تغییر است؟

تغییر وضعیت یا دریافت نوع دیگری از وضعیت مهاجرتی موضوعی تخصصی است و به شرایط فرد، وضعیت فعلی او، نوع ویزا و مقررات مربوط بستگی دارد.

بنابراین نمی‌توان گفت هر دارنده ویزای غیرمهاجرتی می‌تواند به‌سادگی آن را به ویزای مهاجرتی تبدیل کند.

در چنین مواردی باید قوانین و شرایط همان دسته به‌صورت جداگانه بررسی شود.

نکات مهم درباره ویزای آمریکا

پیش از اقدام برای هر نوع ویزا، به چند نکته توجه کنید:

۱. هدف واقعی سفر را مشخص کنید

نوع ویزا باید با هدف واقعی سفر شما هماهنگ باشد.

۲. اطلاعات رسمی را بررسی کنید

قوانین و رویه‌های مهاجرتی ممکن است تغییر کنند. بنابراین اطلاعات قدیمی وب‌سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی را بدون بررسی منبع رسمی مبنای تصمیم‌گیری قرار ندهید.

۳. مدارک را متناسب با نوع ویزا آماده کنید

مدارک مورد نیاز برای ویزای دانشجویی با ویزای توریستی یا مهاجرتی یکسان نیست.

۴. به تفاوت «ویزا» و «اقامت» توجه کنید

داشتن ویزا لزوماً به معنای دریافت اقامت دائم آمریکا نیست.

۵. اطلاعات نادرست ارائه نکنید

اطلاعات فرم‌ها و مدارک باید دقیق و مطابق واقعیت باشد. هر نوع مغایرت یا اطلاعات نادرست می‌تواند پیامدهای جدی برای پرونده داشته باشد.

منابع رسمی برای بررسی انواع ویزای آمریکا

برای بررسی اطلاعات به‌روز، منابع رسمی دولت آمریکا را در اولویت قرار دهید:

•  فهرست رسمی انواع ویزای آمریکا – وزارت امور خارجه آمریکا

•  اطلاعات رسمی ویزاهای مهاجرتی آمریکا

•  ویزای سرمایه‌گذاری مهاجرتی E5 / EB-5

•  برنامه Diversity Visa / لاتاری گرین کارت

•  ویزای تبادلی J-1

جمع‌بندی

انواع ویزای آمریکا بسیار متنوع هستند و انتخاب گزینه مناسب، پیش از هر چیز به هدف سفر و شرایط متقاضی بستگی دارد.

ویزای آمریکا را می‌توان در یک نگاه به دو گروه اصلی مهاجرتی و غیرمهاجرتی تقسیم کرد. در گروه مهاجرتی، مسیرهایی مانند ویزاهای خانوادگی، برخی ویزاهای مبتنی بر اشتغال، EB-5 و Diversity Visa قرار دارند. در گروه غیرمهاجرتی نیز ویزاهایی مانند B-1، B-2، F-1، M-1 و J-1 برای اهداف مختلف استفاده می‌شوند.

همچنین ویزاهای K مانند K-1 و K-3 ساختار ویژه‌ای دارند و بهتر است آنها را صرفاً تحت عنوان «ویزای دومنظوره» دسته‌بندی نکنیم.

از آنجا که قوانین و رویه‌های مهاجرتی آمریکا ممکن است تغییر کنند، پیش از اقدام باید آخرین اطلاعات را از منابع رسمی وزارت امور خارجه آمریکا و USCIS بررسی کرد.

پیشنهاد پژواک دانش:
اگر قصد سفر، تحصیل یا مهاجرت به آمریکا را دارید، پیش از شروع فرایند درخواست، ابتدا هدف خود را مشخص کنید و سپس شرایط همان دسته ویزا را از منابع رسمی بررسی کنید. انتخاب نوع ویزای صحیح، اولین قدم برای جلوگیری از اشتباه در مسیر درخواست است.